مقاله علمی پژوهشی رشته ادبیات فارسی، عرفان و ادیان با عنوان نگاه تحلیلی به کمال زن با تکیه بر آراء ‌ابن عربی

مقاله علمی پژوهشی رشته ادبیات فارسی، عرفان و ادیان با عنوان نگاه تحلیلی به کمال زن با تکیه بر آراء ‌ابن عربی

نگاه تحلیلی به کمال زن با تکیه بر آراء ‌ابن عربی
رشته ادبیات فارسی،عرفان و ادیان
ادبیات فارسی، عرفان و ادیان
عرفان
زن
ابن‌عربی
سلوک زنان
رابعه عدویه
همکاری در فروش فایل
فروش فایل
فروشگاه ساز فایل
فروش مقاله رشته ادبیات

رفتن به سایت اصلی

مقاله علمی پژوهشی رشته ادبیات فارسی، عرفان و ادیان با عنوان نگاه تحلیلی به کمال زن با تکیه بر آراء ‌ابن عربی

 

 

چکیده:

ابن‌عربی با بهره‌گیری از کلام رسول خدا(ص) که فرمود: «کمل من الرجال کثیرون و من النساء مریم بنت عمران وآسیه امرأه فرعون» راه کمال را بر هر زن باایمان هموار می‌داند. وی معتقد است رجولیت و انوثیت عارض بر انسانیت است و زن و مرد، آن گاه، مرد نامیده می‌شوند، که به کمال برسند. ابن‌عربی علت خلقت انسان را دستیابی به کمال می‌داند؛ بنابراین تفاوتی در میان زن و مرد نیست و حتی ابن‌عربی زن را به حضرت حق نزدیک‌‌تر می‌داند؛ زیرا معتقد است که زن محل تکوین است. ازاین‌رو، به مکوّن حقیقی نزدیک‌تر است. او امامت و قطبیت را برای  زنان دست‌یافتنی می‌داند. لذا، در این پژوهش با تکیه بر آراء ابن‌عربی و با استناد به متون عرفانی کمال، مراتب و راه دستیابی  به آن بیان شده است.

 

 

کلمات کلیدی:

 زن

عرفان

ابن‌عربی

رابعه عدویه

سلوک زنان

 

 

 

 

 

مقدمه:

   همواره در طول تاریخ شاهد نگاه جنسیتی به سلوک زنان هستیم. عده‌ای بر این باورند، که زنان توانایی رشد و تعالی به قله‌های رفیع انسانی را دارا نیستند؛ از همین رو آن‌ها مانع رشد و سلوک مردانند. در مقابل ابن عربی، این معنی را برداشت جنسیتی ندارد و راه‌یابی به کمال را برای نوع انسان قابل دسترس می‌داند. در این گفتار، ابتدا به شواهد تاریخی در باب نگاه جنسیتی به کمال زنان می‌پردازیم و در ادامه کمال و مراتب آن و راه دستیابی به آن بیان می‌گردد.

 

    انسانیت جامع انوثیت و ذکوریت است و هرکه در راه تعالی گام بردارد در صف انسان به کمال رسیده یا به تعبیر ابن عربی در صف رجال قرار می‌گیرد.   در ادبیات عرفانی نوعی عناد با زن دیده می‌شود. نگاه عارفان به زن عموماً نگاهی از روی حقارت است و زن را قابل اجتناب می‌دانند؛ شمس تبریزی به صراحت بیان می‌دارد که «نفس طبع زن دارد بلکه خود زن طبع نفس دارد«( شمس تبریزی، 1369، ص 287) در کشف‌المحجوب آمده است: «در جمله نخستین فتنه‌هایی که بر سر آدم مقدّر بود، اصل آن از زنی بود اندر بهشت و نخست فتنه‌ای که اندر دنیا پدیدار آمد، یعنی فتنۀ هابیل و قابیل هم از زنی بود و چون خداوند، تبارک و تعالی، دو فرشته را خواست تا عذاب کند، سبب آن زنی شد و الی یومنا هذا، همه فتنه‌های دنیایی و دینی ایشانند». (هجویری،1389 ،ص475)

 

   بعضی ازشاعران، نیز به دیدۀ تحقیر به زن نگریسته‌اند. از جملۀ آن‌ها خاقانی شروانی است. «خاقانی، شاعر بزرگ و فرهنگ‌آفرین قرن ششم که در اسلوب ویژۀ خویش بزرگ‌ترین سخن‌سرای تاریخ ادب فارسی است، در چند جای دیوان خویش، داشتن‌دختر و تولّد دختر را به زشت‌ترین صورتی، توصیف کرده است و آن را مصیبتی عظیم دانسته است:

 

«سرفکنده شدم چو دختر زاد            بر فلک سر فراختم چو برفت

بودم از عجز چون خر اندر گل           بر جهان اسب تاختم چو برفت

ماتم  عمر  داشتم  چو  رسید             عمر ثانی شناختم چو برفت

محنتش  نام  خواستم  کردن                دولتش نام ساختم چو برفت»

 

 (دیوان‌خاقانی،ص835 / شفیعی‌کدکنی،1390:ص80 )          

 

 

   در داستان آدم و حوا، حوّا را مسبّب ترک اولی آدم دانسته‌اند. قابیل، هابیل را به خاطر زن ـ داستان ازدواج قابیل و هابیل ـ کشت و در داستان نوح و لوط، زنان فتنه‌انگیزی کرده‌اند. در مقام خلقت، گذشته از صحت و سقم خبر ، آفرینش زن را از دندۀ چپ مرد( آدم) دانسته‌اند . در مثنوی به ایجاز اشاره‌ای به هرکدام از این تلمیحات تاریخی شده است:

 

 

 

 

  « چند با آدم ابلیس  افسانه  کرد     چون حوا گفتش بخور آنگاه خورد

  اولین خون در جهان ظلم و داد      از کف   قابیل   بهر   زن    فتاد

  نوح  بر  تابه  بریان   ساختی       واهله   بر   تابه   سنگ  انداختی

   مکر زن بر کار او چیره شدی       آب  صاف  وعظ  او  تیره  شدی

    قوم را  پیغام  کردی  از نهان        که نگه دارید دین زین گمرهان »

 

(دفتر ششم ،4470 -4474)

 

 

   با همۀ نگاه‌های تحقیرآمیز نسبت به سلوک زنان،به خصوص از قرن ششم هجری به بعد، از همان آغاز و از هنگامه‌های تکوین عرفان اسلامی در ایران، شاهد حضور زنان عارف هستیم که از جملۀ آن‌ها رابعه عدویه است که در ادامه به حضور پررنگ او و دیگر شیرزنان وادی عرفان اشاره می‌کنیم. در این مقاله بحث بر سر کمال زن است. آیا زنان در راه دستیابی به کمال دچار نواقصی هستند؟ آراء عارفان خاصه ابن‌عربی در این باره چگونه تبیین شده است؟

 

  • ارزیابی تاثیر خانواده در کنترل خشم در دانش آموزان دبیرستانی

    ارزیابی تاثیر خانواده در کنترل خشم در دانش آموزان دبیرستانی كنترل خشم كنترل خشم در نوجوانان عملكرد خانواده در كنترل خشم کنترل خشم در دانش آموزان دبیرستانی بررسی عملکرد خانواده در کنترل خشم نوجوانان ارزیابی تاثیر خانواده در کنترل خشم…

  • بررسی تولید سنگ نمک و معادن فعال نمک با نگاهی به معادن گرمسار

    بررسی تولید سنگ نمک و معادن فعال نمک با نگاهی به معادن گرمسار ذخایر نمک ایران معادن نمکی ایران نحوه تولید سنگ نمک دانلود پایان نامه فرآوری نمک بررسی تولید سنگ نمک و معادن فعال نمک با نگاهی به معادن…

  • پاورپوینت اصول مدیریت در تيمهای ورزشی

    پاورپوینت اصول مدیریت در تيمهای ورزشی دانلود رایگان پاورپوینت مديريت و برنامه ريزی در تيمهای ورزشی پاورپوینت مديريت و برنامه ريزی در تيمهای ورزشی اصول مدیریت در تيمهای ورزشی پاورپوینت اصول مدیریت در تيمهای ورزشی طراحی برنامه تمرین تعریف تمرین…

  • پرسشنامه نقش احساسات در مشتریان آنلاین

    پرسشنامه نقش احساسات در مشتریان آنلاین پرسشنامه استاندارد خرید مشتریان آنلاین پرسشنامه خرید آنلاین دانلود پرسشنامه خرید آنلاین پرسشنامه نقش احساسات در خرید دانلود پرسشنامه نقش احساسات در مشتریان آنلاین رفتن به سایت اصلی دانلود پرسشنامه پایان نامه رشته مدیریت پرسشنامه نقش احساسات در…

  • پاورپوینت آدیپوکین ها

    پاورپوینت آدیپوکین ها پاورپوینت آدیپوکین ها آدیپوکین ها تشکیلات و ساختمان بافت چربی لپتین نقش لپتین آدیپونکتین آدیپونکتین و رشد استخوانی رزیستین و آدیپسین فاکتور نکروزی تومور آلفا اینترلوکین ها بزرگ شدن آدیپوسیتها متابولیسم بافت چربی فاکتورهای تعیینکننده توزیع چربی…

  • تفسیر حقوق مدنی در قانون مدنی

    تفسیر حقوق مدنی در قانون مدنی حقوق بشر سلب حقوق مدنی حقوق مدنی نسبی حقوق مدنی مطلق تفسیر حقوق مدنی در قانون مدنی دانلود مقالات کارشناسی ارشد رشته حقوق دانلود مقالات کارشناسی ارشد حقوق دانلود مقالات ارشد حقوق رفتن به…

  • بكارگیری روش پردازش تصویر جهت تعیین میزان پتاسیم خاك

    بكارگیری روش پردازش تصویر جهت تعیین میزان پتاسیم خاك خاك پتاسیم پردازش تصویر كدهای رنگی RGB تعیین میزان پتاسیم خاك سیستم همکاری در فروش فایل همکاری در فروش فایل فروش فایل fileina فروشگاه ساز فایل فروشگاه فایل خرید مقاله و…

  • مقاله کارت امتیازی متوازن؛ سیستم جامع مدیریت و ارزیابی استراتژی

    مقاله کارت امتیازی متوازن؛ سیستم جامع مدیریت و ارزیابی استراتژی BSC ارزیابی متوازن Balanced Score Card مدل ارزیابی متوازن کارت امتیازی متوازن دانلود مقاله کارت امتیازی متوازن؛ سیستم جامع مدیریت و ارزیابی استراتژی سیستم همکاری در فروش فایل فایلینا همکاری…

  • اهمیت سیستم های اسکادا و بررسی کاربردهای آن

    اهمیت سیستم های اسکادا و بررسی کاربردهای آن سیستم اسکادا سیستم های کنترل فناوری جمع آوری اطلاعات کاربردهای سیستم اسکادا اهمیت سیستم های اسکادا و بررسی کاربردهای آن دانلود پایان نامه سیستم های اسکادا دانلود پایان نامه صنایع دانلود پایان…

  • پرسشنامه اضطراب بک 21 سوالی

    پرسشنامه اضطراب بک 21 سوالی پرسشنامه اضطراب بک doc پرسشنامه اضطراب بک word پرسشنامه اضطراب بک 21 سوالی پرسشنامه اضطراب بک روایی و پایایی پرسشنامه استاندارد اضطراب بک عکس پرسشنامه اضطراب بک مشخصات پرسشنامه اضطراب بک مولفه های پرسشنامه اضطراب…